Басты жаңалықтар | TVK-6.kz
Абай облысында теміржол және ауыл шаруашылығы жобалары жүзеге асуда, Семейде қалалық инфрақұрылым жаңартылып, жаңа әлеуметтік нысандар жоспарлануда. Қазақстан ет экспортын арттырып, мектептер салу мен цифрлық қызметтерді дамытуда. Халықаралық күн тәртібінде рохинджа халқына қатысты сот шешімі мен әлемдік қаржы нарықтарындағы тұрақсыздық бар.
Бақты — Аягөз теміржолы: Қытаймен саудаға арналған жаңа бағыт
Абай облысында ұзындығы 303 шақырым болатын Бақты — Аягөз теміржол желісінің құрылысы жалғасуда. Жоба Қазақстан мен Қытай арасындағы үшінші теміржол өткелін ашып, халықаралық жүк тасымалының мүмкіндігін кеңейтуге бағытталған.
Көлік министрлігінің мәліметінше, жер төсемін салу жұмыстарының 93 пайызы орындалған. Жобада көзделген 39,5 миллион текше метр жұмыстың 36,8 миллион текше метрі аяқталған. Көпірлер мен өзге де инженерлік нысандардың құрылысы жалғасып жатыр. Теміржол желісін 2027 жылы пайдалануға беру жоспарланған.
Жобаның жалпы инвестициялық құны шамамен 577,5 миллиард теңге деп бағаланады. Көлік министрлігі жаңа бағыттың жылдық өткізу қабілеті 20 миллион тоннаға дейін жететінін хабарлады. Ал облыс әкімі Берік Уәли «Семей» телеарнасына берген сұхбатында жаңа желі іске қосылғаннан кейін Қазақстан мен Қытай арасындағы теміржол тасымалының жалпы өткізу мүмкіндігі 48 миллион тоннаға дейін ұлғаюы мүмкін екенін айтты.
Жоба өңірдің көлік жүйесімен қатар, Қазақстанның экспорттық және транзиттік әлеуеті үшін де маңызды.
Жарма ауданы: мал шаруашылығына инвестиция және жаңа сүт фермасы
Амангелді ауылында «Асыл Түлік KZ» серіктестігінің 600 бас ірі қараға арналған заманауи сүт-тауарлы фермасының құрылысы басталды.
Абай облысы әкімдігінің мәліметінше, жобаның құны 5,8 миллиард теңгені құрайды. Кәсіпорын жылына 2,4 мың тонна сүт өндіруге есептелген. Құрылыс кезеңінде 50-ге дейін уақытша жұмыс орны ашылады, ал ферма іске қосылғаннан кейін шамамен 40 тұрақты жұмыс орны құрылады.
Жоба аясында 1 702 гектар жерге суару жүйесін салу да қарастырылған. Оның құны 1,65 миллиард теңге деп көрсетілген.
Аудан тұрғындарымен кездесуде облыс әкімі Жарма ауданының инвестициялық тізіміне жалпы құны 135,7 миллиард теңге болатын 12 жоба енгізілгенін айтты. Оларды жүзеге асыру нәтижесінде 1 389 жұмыс орнын ашу жоспарланып отыр. Жобалар ауыл шаруашылығы өнімдерін өңдеуді, су үнемдеу технологияларын енгізуді, сумен жабдықтау мен ауыл инфрақұрылымын жаңартуды қамтиды.
Семей: аулалар абаттандырылып, жаңа әлеуметтік нысандар жоспарлануда
Семейде қалалық инфрақұрылымды жаңарту жұмыстары жалғасуда. Абай облысының әкімі Берік Уәлидің айтуынша, жыл басынан бері қалада 100-ден астам аула мен тұрғын үйлерге іргелес аумақ абаттандырылған. Жұмыстар аясында балалар алаңдары орнатылып, аула жолдары жөнделіп, асфальт пен бордюрлер жаңартылған.
Ірі жол жобаларының бірі — Абай көшесінің күрделі жөндеуі. Ұзындығы 2,6 шақырым учаске жаңартылды. Өңір басшысының айтуынша, бұл көшеде соңғы он жылда мұндай ауқымды жөндеу жүргізілмеген.
Сұхбат барысында әлеуметтік және көлік инфрақұрылымын дамыту жоспарлары да айтылды. Облыста 300 орындық облыстық аурухана мен 200 орындық балалар ауруханасының жобалары әзірленіп жатыр. Облыстық театр құрылысын 2027 жылы бастау көзделген. Ал Семейдегі Шұғаев пен Сәтбаев көшелерінің қиылысында көлік айрығын салу мәселесі әлі де қаржыландыру тұрғысынан пысықталуда.
Қарағайлы шағын ауданында 17 көпқабатты тұрғын үйдің құрылысы жалғасып жатыр. Жоба шамамен 93 мың шаршы метр аумақты қамтып, 1 054 пәтерді қарастырады. Жыл соңына дейін 13 үйді пайдалануға беру жоспарланған. Сонымен бірге облыс әкімі кейбір нысандарда құрылыс жұмыстарының кешігіп жатқанын атап өтті.
Қазақстан сиыр еті экспортын 34,4 пайызға арттырды
2026 жылдың басынан бері Қазақстан 43 мың тонна сиыр етін экспорттады. Бұл өткен жылдың толық көрсеткішінен 34,4 пайызға жоғары. Шетелге жөнелтілген қой етінің көлемі 30 мың тоннаға жетті.
Ауыл шаруашылығы министрі Айдарбек Сапаровтың мәліметінше, елде 2026–2030 жылдарға арналған мал шаруашылығын дамыту жөніндегі кешенді жоспар жүзеге асырылып жатыр. Құжатта ет өндірісін барлық түрі бойынша 1,2 миллион тоннадан 1,8 миллион тоннаға дейін, ал ауыл шаруашылығы құрылымдарындағы сүт өндірісін 1,4 миллион тоннадан 2,1 миллион тоннаға дейін арттыру көзделген.
Жоспардың негізгі бағыттарының бірі — мал өнімділігін арттыру және заманауи сүт фермаларын дамыту. 2023 жылдан бері сүт-тауарлы фермаларды дамыту бағдарламасы бойынша 102 жоба қаржыландырылып, оның 71-і пайдалануға берілген.
Қазақстанда 101 мектеп салынып, 20 инклюзивті кешен ашу жоспарлануда
Елімізде білім беру инфрақұрылымын дамыту жұмыстары жалғасуда. Оқу-ағарту министрлігінің мәліметінше, қазіргі уақытта 59,3 мың оқушы орнына арналған 101 мектептің құрылысы жүріп жатыр. Оның 85-ін 2026 жылдың соңына дейін, тағы 16-сын 2027 жылы аяқтау жоспарланған. Салынып жатқан мектептердің 56-сы ауылдық жерлерде орналасқан.
Білім беру саласындағы тағы бір бағыт — Қазақстанның 20 өңірінде жаңа форматтағы 20 инклюзивті мектеп-кешен салу. Мұндай білім беру ұйымдарында оңалту және сауықтыру кабинеттері қарастырылып, ерекше білім беру қажеттіліктері бар балаларға кешенді қолдау көрсету көзделген.
Сонымен қатар «Халықтық құрылыс» бағдарламасы аясында өңірлерде 21 білім беру нысанын салу жоспарланып отыр.
Қазақстан электрондық үкімет рейтингісінде 16-орынға көтерілді
Қазақстан БҰҰ-ның Электрондық үкіметті дамыту индексінде 16-орынға көтеріліп, 2024 жылмен салыстырғанда сегіз сатыға алға жылжыды. Ел алғаш рет рейтингтің ең жоғары Very High тобына енді.
Қазақстанның индекс көрсеткіші 0,9009-дан 0,9363-ке дейін өскен. БҰҰ елдерді мемлекеттік онлайн қызметтердің дамуы, телекоммуникациялық инфрақұрылым және адами капитал сияқты үш негізгі бағыт бойынша бағалайды.
Жасанды интеллект және цифрлық даму министрлігінің мәліметінше, Қазақстанда мемлекеттік қызметтердің 90 пайыздан астамы электронды түрде қолжетімді. eGov.kz порталында 16,4 миллионнан астам пайдаланушы тіркелген.
Рейтингке БҰҰ-ға мүше 193 мемлекет кіреді. Бұл нәтиже цифрлық инфрақұрылым мен мемлекеттік сервистердің дамуын көрсетеді. Дегенмен жоғары орын барлық электрондық қызмет әрбір азамат үшін бірдей қолжетімді әрі ыңғайлы дегенді білдірмейді.
Халықаралық сот Мьянманы рохинджа халқына қарсы геноцид жасады деп таныды
19 қарашада Халықаралық сот Гамбияның Мьянмаға қарсы ісі бойынша шешім шығарды. Сот 2017 жылы Ракхайн штатында жүргізілген әскери операция барысында Мьянма рохинджа халқына қарсы геноцид жасағанын және Геноцид қылмысының алдын алу және ол үшін жазалау туралы конвенция бойынша міндеттемелерін бұзғанын анықтады.
Шешім тоғыз судьяның қолдауымен, алты судьяның қарсылығымен қабылданды. Сот сондай-ақ геноцидтің алдын алу және дәлелдерді сақтау жөніндегі міндеттемелердің бұзылғанын көрсетті.
Сот белгілеген шаралар қатарында қылмыстарды тергеу, кінәлілерді жауапқа тарту, мұндай әрекеттердің қайталануына жол бермеу және зардап шеккендерге өтемақы төлеу бар. Сонымен қатар босқындардың қауіпсіз әрі ерікті түрде оралуына және отбасылардың қайта қосылуына жағдай жасау қажеттігі айтылды.
20 қарашада Мьянма билігі сот шешімімен келіспейтінін мәлімдеді. Соған қарамастан Халықаралық соттың үкімі түпкілікті және тараптар үшін міндетті болып саналады.
Әлемдік қаржы нарықтарында ауқымды құлдырау байқалды
Әлемдік акциялар мен шикізат нарықтарында құбылмалылық күшейді. Reuters бағалауынша, тамыздағы ең жоғары көрсеткіштерден бері әлемдік қор нарықтарының жиынтық құны шамамен 9 триллион долларға қысқарған.
Бұған жасанды интеллект саласындағы компаниялар акцияларының шамадан тыс қымбаттауы мүмкін деген алаңдаушылық пен АҚШ-та пайыздық мөлшерлемелердің одан әрі көтерілуі ықтимал деген күтулер әсер еткен. Технологиялық компаниялар акцияларының әлсіреуі мен америкалық мемлекеттік облигациялар кірістілігінің өсуі де нарықтағы қысымды күшейтті.
Осы аптада Тайвань қор нарығы шамамен 17 пайызға төмендеді. Бұл 1990-жылдардың басынан бергі ең ірі апталық құлдырау болды. АҚШ нарығының құбылмалылығын көрсететін VIX индексі 30 пунктке жетті. Алтын бағасы да төмендеп, Brent маркалы мұнай баррелі шамамен 90–94 доллар аралығында саудаланды.
Бұл жағдай әлемдік қаржы нарықтарындағы белгісіздіктің күшейгенін көрсетеді. Алайда осы деректерге сүйеніп, жаһандық қаржы дағдарысы басталды деп айтуға әзірге негіз жоқ.
*
Сіздің реакцияңыз қандай?
Ұнайды
0
Ұнамайды
0
Махаббат
0
Күлкілі
0
Мәссаған
0
Жылау
0
Ашулы
0